Khi kim cương được giao dịch như hàng hóa

Giống như vàng, sức quyến rũ của kim cương ở chỗ có thể dễ dàng xác thực và có tuổi thọ lâu dài.

Kim cương có thể là một loại vàng mới?

Một ít nhà đầu tư chuyên nghiệp trên thế giới đang cạnh tranh tại hậu trường để biến đá quý thành loại hàng hóa giống như vàng, có thể buôn bán trên các sàn giao dịch thông qua các quỹ.

Việc buôn bán kim cương ở Mỹ hiện giới hạn tại các khu bán đồ trang sức. Các nhà buôn thì mặc cả riêng với nhau tại một vài địa điểm trong khu kinh doanh kim cương phố West 47^th , Manhattan.

Nhưng những tay chơi lớn trong ngành tài chính ở New York, London, Thụy Sĩ và Israel nói có một lối thoát để đại chúng hóa hoạt động giao dịch đến tất cả các nhà đầu tư,  những người sẵn sàng bỏ tiền vào các quỹ đầu tư các loại tài sản ngoại lại như palladium và bạc.

Đây là những tay chơi đã chuyển hướng quỹ chuyên đầu tư vàng SPDR Gold Shares thành một trong những quỹ ETF lớn nhất thế giới với vốn hóa thị trường vào khoảng 70 tỷ USD.

Ủy bản Chứng khoán Mỹ đang xem xét đề xuất thành lập quỹ tín thác (ETF) đầu tư kim cương, cho phép bất kỳ người nào cũng có thể đầu tư với một tài khoản giao dịch online.

Quỹ này sẽ mua các viên kim cương 1 carat và cất giữ trong các hầm tại Antwerp, Bỉ, đưa ra diễn biến hàng ngày của một loại chỉ số mà đến giờ vẫn chưa kịp đặt tên.  Quỹ này do  công ty Index IQ, có trụ sở tại New York, hậu thuẫn.

Trong 5 năm qua Index IQ đã đưa vào hoạt động trong thị trường 14 quỹ tín thác khác.

Thêm vào đó, Martin Rapaport, người đã đưa ra một bộ tiêu chuẩn thông dụng để định giá kim cương, cho biết hiện đang chuẩn bị công bố một vài sản phẩm (đầu tư) trong năm nay cho các nhà đầu tư lẻ. Ông không mô tả nhiều về chúng.

Công ty lớn nhất giao dịch kim cương công khai, Hary Winston, đang làm việc với một nhà quản lý tài sản Thụy Sĩ thành lập một quỹ 250 triệu USD,  mua các viên kim cương từ nửa carat đến 6 carat năm nay bằng tiền từ các nhà đầu tư tổ chức như quỹ đầu tư và quỹ hưu.

Quỹ này sẽ sở hữu các viên kim cương được mua bán tại hệ thống cửa hàng của Harry Winston và bán cổ phần cho các nhà đầu tư cá nhân.

Cho đến nay đây là kế hoạch được phát triển sâu nhất.

 “Kim cương là loại hàng hóa cuối cùng chưa được đưa vào giao dịch như hàng hóa đúng nghĩa, nên vẫn đang cất giữ trong nhiều tổ chức”, Edahn Goln, tổng biên tập của IDEX Online, cung cấp dữ liệu về công nghiệp kim cương, cho biết. “Tôi cho là hết năm nay sẽ có một đợt bung ra”

Những nhà đầu tư chuyên nghiệp cho rằng những tay đầu tư lẻ phải rất thận trọng. Họ dẫn ra sự khó khăn để định ra mức giá phù hợp cho những viên kim cương với những sai khác rất lớn về kỹ thuật cắt và chất lượng, và những bí mật truyền thống của ngành.

Thị trường kim cương cũng đã bị hoen ố do bị lẫn vào những viên đá khai thác từ những cuộc chiến ở châu Phi, cho dù cả IndexIQ và quỹ Harry Winston đã cam kết loại trừ những viên kim cương như vậy, vẫn được gọi là “kim cương máu” 

 “Sẽ phải học rất nhiều thứ để giao dịch những thứ kiểu này thoải mái” . Matt Zeman, tay buôn hàng hóa tại Kingsview Financial, nói.

Ngành công nghiệp kim cương có thể chỉ mơ ước sao chép lại mô hình thành công của các công ty vàng.

Các chuyên viên phân tích của Citigroup dẫn thông tin từ Hội đồng vàng thế giới cho biết, hoạt động đầu tư vàng, hơn cả ngành kim hoàn, trở thành yếu tố cơ bản dẫn dắt tăng trưởng của ngành công nghiệp, đẩy tổng giá trị sản xuất hàng năm lên khoảng 100 tỉ USD.

Để so sánh, sản lương hàng năm của kim cương đã được mài (polished diamond)  là vào khoảng 18 tỉ USD.

Giống như vàng, sức quyến rũ của kim cương ở chỗ có thể dễ dàng xác thực và có tuổi thọ lâu dài.

Chỉ số giá kim cương cung cấp trên PolishedPrices

Nhưng không giống như vàng hay dầu mỏ, giá kim cương không có nhiều biến động, một phần bởi chưa tiếp xúc với những dòng tiền đầu cơ lớn. Dù vậy điều này có thể thay đổi nếu nỗ lực mới này thành  công.

“Có cảm giác những quỹ đầu tư kim cương sẽ hấp dẫn các nhà đầu tư” -  Joung Park, chuyên viên phân tích thị trường hàng hóa của Morningstar phát biểu.

Đây không phải là đợt cao điểm đầu tiên kim cương tiến vào Wall Street.  Khi lạm phát tăng vọt vào cuối những năm 1970, việc tìm kiếm những thứ mang giá trị ổn định đã dẫn đến một số hoạt động, có cả hợp pháp nhưng phần nhiều bất hợp pháp, thu hút các nhà đầu tư lẻ đầu tư vào kim cương.

Một trong số đó do công ty tài chính Thomson McKinnon khởi đầu, đã bán cổ phần tư nhân và bị tổn thương khi lãi suất giảm mạnh, lấy đi giá trị của kim cương đối với họ.

Thị trường đã cản trở trong thời gian dài nhiều tay đầu tư chuyên nghiệp do De Beers, người khổng lồ kim cương toàn cầu, nắm giữ từ 80-90% thị phần.

Tình trạng này bắt đầu giảm bớt khi De Beers lơi lỏng sự kìm kẹp của mình trên các kênh cung cấp vào năm 2000, sau đó bán một số mỏ và trữ lượng của nó, giảm thị phần xuống hiện chỉ còn khoảng 40%.

"Trước khi De Beers từ bỏ thế độc quyền của mình, vụ đầu tư này khó mà thành," ông Peter Laib, chủ tịch của Diamond Asset Advisors, công ty kim cương Thụy Sĩ đang làm việc với Harry Winston trong một quỹ kim cương. "Tại sao tôi lại phải khởi động một quỹ đầu tư trng một thị trường mà giá cả bị điều khiển bởi một công ty?"

Sự kết thúc của độc quyền có lẽ vẫn còn để lại rào cản lớn nhất cho đầu tư: Thiếu các tiêu chuẩn thống nhất để định giá kim cương.

Không giống như vàng, được bán với giá cơ bản giống nhau trong các thị trường tài chính trên khắp thế giới, kim cương đã được bán chủ yếu qua các khu chuyên buôn bán như quận Manhattan và Antwerp Diamond Bourse, với quảng cáo "không phải mặc cả, giao hàng tận nơi và nguyên vẹn."

Ông Charles Wyndham, người sáng lập có trụ sở tại London của Polished Prices, một côrng ty định giá kim cương, cho rằng công nghiệp kim cương bị kìm hãm bởi tình trạng mập mờ.

Nhiều thành phần tham gia thị trường lập luận rằng kim cương không phải là một loại hàng hóa trừ phi các vật phẩm đơn nhất cần được định giá riêng biệt.

Nhưng Wyndham, Rapaport và IDEX đang tranh nhau chứng minh điều đó sai bằng cách tạo phương thức định giá chuẩn hóa.

IDEX có một chỉ số cập nhật hàng giờ bằng cách lấy giá từ cơ sở dữ liệu trực tuyến của nó, đánh trọng số trên 15 giá trị thông dụng nhất (của kim cương).

Wyndham thì cho rằng chỉ số IDEX không phải là thước đo tốt nhất, vì  phải dựa vào việc hỏi giá chứ không phải giao dịch thực, như các sở giao dịch chứng khoán làm.

Ông cũng xây dựng chỉ số Polished Prices Index, cung cấp trên terminals của Bloomberg, và sử dụng giá bán mà công ty nhận từ 20 nhà bán buôn.

Ông nói ông đang làm việc với một “tổ chức tài chính lớn của châu Âu” đang tìm kiếm việc được thông qua chính thức ở châu Âu cho đến khi các quỹ kim cương còn lại có thể được đưa vào giao dịch đại chúng.

Polished Prices tổ chức một hội nghị vào năm 2007 với rất nhiều bên đầu tư chuyên nghiệp trong ngành tài chính, xem xét làm thế nào đưa kim cương thành một kênh đầu tư chính thức.

Đối tác của Wyndham, Richard Platt, nói ông nghĩ rằng sẽ sớm có sản phẩm đầu tư được đưa ra.

Wyndham và Rapaport cũng chỉ trích việc chỉ có duy nhất một quỹ dành cho các nhà đầu tư thông thường, quỹ Diamond Circle Capital, niêm yết trên Sở Giao dịch chứng khoán London năm 2008.

Quỹ này thu hút được khoảng 50 triệu USD từ các nhà đầu tư và sử dụng số tiền này để mua các loại đá, mỗi loại ít nhất trị giá cả triệu đô la. Ông Wyndham biết các nhà quản lý quỹ không có một hệ thống để định giá và thậm chí để bán cổ phần của mình. Giá mỗi cổ phần đã giảm xuống còn ít hơn $ 4,20 trong tuần này từ khoảng $10 trong năm 2008.

Andrew Dawson, quản lý quỹ, cho biết gần đây trải qua một sự thay đổi quản lý và hiện có một chiến lược tốt hơn với đội ngũ quản lý mới.

Quỹ làm việc với Harry Winston đã phát minh ra một phương thức mới giải quyết vấn đề định giá.

Người quản lý ở Thụy Sĩ sẽ trả tiền cho lượng tồn kho trong hệ thống kho hàng của Harry Winston.

Giá trị của các viên kim cương sẽ được xác định sau khi một khách hàng mua một món đồ trang sức có đính đá,  một viên đá thay thế được trả tiền thông qua chuỗi cung ứng của Harry Winston.

Lệ phí cho quỹ sẽ tương tự như của một quỹ phòng hộ, với một khoản phí quản lý 1,5% và 20% giá trị tăng thêm bất kỳ.

Quỹ của IndexIQ, không liệt kê lệ phí trong bản kế hoạch kèm theo đơn nộp lên S.E.C hồi tháng 3.  

Các quỹ tín thác khác của IndexIQ vốn có mức phí khoảng 1% hàng năm và giao dịch tại sở giáo dịch Arca, thuộc Sở giao dịch chứng khoán New York.Quỹ lớn nhất trong số đó đã học theo các chiến lược của quỹ phòng hộ, và đã thu hút 200 triệu USD tài sản.  

S.E.C. chưa đưa ra ý kiến về những lá đơn vẫn đang bị ách lại.

Tất cả các nhà tài trợ mới thực hiện cùng một lập luận cho những gì làm kim cương hấp dẫn hơn với nhà đầu tư: trong khi chưa có dự báo nguồn cung của các viên kim cương mới sẽ tăng, nhu cầu từ Ấn Độ và Trung Quốc được dự báo sẽ tăng ổn định.

Chỉ số Polished Prices index đã rơi 2,2% trong năm nay, nhưng tăng 5,6% so với năm ngoái, và 56%  kể từ khi thành lập vào năm 2003.

Nhưng Ron Rowland, quỹ tương hỗ đồng thời tư vấn quỹ tín thác, và sáng lập viên của Capital Cities Asset Management, nói rằng ngay cả khi các quỹ đã bắt đầu hoạt động thì các nhà đầu tư bán lẻ nên tiếp cận hết sức thận trọng.

"Tránh xa cho đến khi bạn biết chính xác thị trường mới này hoạt động thế nào, và chắc chắn rằng nó hoạt động như bạn nghĩ", ông nói.